Wokół Stołu

Za siedmioma górami, za siedmioma lasami, za siedmioma rzekami, czyli gdzieś w Anglii wraz z wyjściem filmu Władca Pierścieni: Drużyna Pierścienia wydano grę bitewną o tej samej nazwie. Gra szybo zawędrowała i do nas, duże zainteresowanie Władcą wykazała firma Trefl, która jakoś w 2002 roku wypuściła polską wersję podręcznika. Podręcznik opierał się wyłącznie na postaciach, które mogliśmy znaleźć w pierwszym filmie, czyli Drużynie Pierścienia. Gra nie była zbyt dobrze dopracowana i dziś jej zasady wydają się co najmniej zabawne, ale i na większe wspominki o rozwoju naszej gry przyjdzie czas. Skupmy się więc na super-mega-hiper-przegiętych modelach, które mogliśmy tam znaleźć.

W pierwszej edycji ciężko mówić o przegiętych formacjach, w sumie to ciężko mówić w ogóle o formacjach, bo gra opierała się głównie na bohaterach.

W rankingu na przegięcie pierwszej edycji zwycięża oczywiście Balrog. Za 250 punktów dostawaliśmy bohatera posiadającego nastepujace statystyki: W10/- S8 O10 A4 Ż10 M7 Potęga: 0, Wola: tyle ile żyć, Los: 0. Do tego dzięki jego długiemu biczowi mogliśmy zwiększyć jego ataki do - nawet - 6. Pomyślicie, że zawsze można go unieruchomić i jakoś w końcu się go zabije. Tak, ale trzeba wam wiedzieć, że ten Balrog używa na odparcie każdego czaru tyle punktów Woli ile ma aktualnie żyć. Fajnie nie? Do tego pozwala Goblinom automatyczne zdawać część testów męstwa np. przy szarżowaniu na terrorystę. Ten bohater rozkłada Saurona, którego dziś znamy, jednym palcem przy okazji zjadając całą jego armię.

Na drugim miejscu znalazł się natomiast Saruman, który w statystykach się jakoś nie zmienił oprócz tego, że był tańszy o 20 punktów. Ale zupełnie inaczej działała jego zasada Palantir. Palantir do czasu obecnej edycji pozwalał na widzenie całej planszy. Ale tylko w pierwszym podręczniku pozwalał na połączenie widzenia całej planszy wraz z jednym z jego czarów, a mianowicie Sercerous Blast. Można było więc uderzyć Blastem z dowolnego miejsca w dowolne miejsce na polu gry. Więcej w sumie nie muszę pisać, pomyślcie sami co można by zdziałać takim bohaterem.

Saruman - snajper

Na trzecim miejscu uplasowała się Arwena. Tak, nie kto inny. Arwena w zamierzchłych czasach pierwszej edycji kosztowała tylko pięć punktów więcej niż obecnie, ale za to miała po 3 Potęgi, Woli i Losu oraz 2 ataki. Lecz nie to świadczyło o jej przegiętości, ale czar Nature's Wrath. Działa on zupełnie inaczej niż teraz. Nie przewracał wojowników lecz kazał im uciec z obszaru działania czaru. Sprawiało to, że wokół Arweny, w promieniu 6” nie mieliśmy żadnego przeciwnika. Co tym zyskiwaliśmy? Rozproszenie przeciwnika, oddalenie sporej części wojska od głównej linii walki, a następnej turze przewagę liczebną nad przeciwnikiem, który w tym czasie musiał zatroszczyć się o ponowne ułożenie formacji. Ale jednak byłoby to zbyt mało przegięte. Dlatego każda jednostka przeciwnika, która była w obrębie działania Nature's Wrath otrzymuje uderzenie z siłą 3. Czy jest dziś jakiś bohater dobra, który może zadać w jednej turze tyle ran?

Arwena - Elfica ;)

Kto będzie na dalszych miejscach? Uznałem, że nikt, wybrać było zbyt ciężko. Generalnie wszyscy bohaterowie dobra mieli wtedy dużo niższe koszty punktowe, często ze względu na brak jakiś zasad specjalnych, które dziś możemy przy nich znaleźć. W ramach ciekawostki napiszę tylko, że Galadriela mogła mieć po 3 Potęgi, Wole i Losy na turę jedynie dlatego, że scenariusz odbywa się w Lothlorien. Ale nie miała „światełka” ani darmowej woli co turę. Była też zdecydowanie tańsza. Warto napisać, że to Elrond miał 9 walki, a nie Gil Galad, który i tak był najlepszym bohaterem dobra jeśli chodzi o walkę wręcz. Bardzo ciekawym modelem był Gwaihir, który mógł być użyty jako wierzchowiec dla dowolnej figurki. Można było go wystawić tylko z Gandalfem, naturalne więc stawało się, że to Gandlaf był jego pasażerem. A tak przy okazji to Gwaihir latał 24'', czy wyobrażaliście sobie Blasta w pierwszej turze? ;)

Wraz z wyjściem kolejnych części filmu wychodziły kolejne podręczniki, jak nie trudno zauważyć w ciągu 3 lat mieliśmy trzy edycje gry. A kolejne podręczniki to dodatkowe jednostki, które mogą stworzyć nowe mega-przegięcia.

Oczywiście zawsze wszelkie Elfy były jednym wielkim przegięciem. Pamiętajmy, że do ukazania się obecnego podręcznika Elfy miały 6 walki dzięki czemu szeregowe jednostki pokonywały większość bohaterów zła jak i dobra. Do tego Elrond był sporo tańszy choć posiadał identyczne statystyki jak dziś (nie miał zasad specjalnych i czarów), dzięki czemu był wyjątkowym rzeźnikiem (ale i tak bardziej opłacało się wystawienie dwóch kapitanów).

Gdy pojawili się Berserkerzy, co niektórzy uznali, że ta wyjątkowa jednostka do zadań specjalnych może stać się jednostką szeregową i zwyczajną jak ork. Dzięki takiemu sprytnemu myśleniu na stołach można było zobaczyć armie składające się z jakiś 30 Berserkerów, do tego 30 orków do wspierania i Szaman. Taktyka walki tą armią była jedna – byle szybciej do przodu, a później dobre rzuty. Taka armia wyjątkowo się sprawdzała, mało kto potrafił ją pokonać, przede wszystkim zjadała Elfy. Należy jeszcze wspomnieć, że Berserkerzy mieli 8 Męstwa...

Ale jak jest jakieś przegięcie musi pojawić się kolejne. :) Był nim Gandlaf na Gwaihirze i pancerny Gondor. Fontanki z Obroną 7 za nic miały sobie siłę Berserkerów. Gandalf mógł dosiąść Gwaihira gdyż ten był wierzchowcem traktowanym jako Monstrous Mount. Do tego był tańszy o naprawdę sporą liczbę punktów i bardzo opłacało się go wystawiać. Także Gandlaf Biały był tańszy o 20 punktów niż dziś (nie posiadał pierścienia), a jego wartość obrony wynosiła 6. Możecie sobie wyobrazić teraz jak ciężko było zabić jednostkę kawaleryjską, która lata, trafia się ją na 6, co turę wypuszcza Blasty, a wygrać z nią walkę jest piekielnie trudno. Takie kombo ukróciło jednak wyjście obecnej edycji gry gdzie Gwaihir nie był już Monstrous Mountem jak i jego koszt relatywnie wzrósł.

Między podręcznikiem The Retur of the King a obecnym podręcznikiem głównym ukazał się dodatek The Battle of Pelennor Fields. Przyniósł nam on zaczątek armii Dol Amroth w postaci Imrahila i jego Rycerzy. W sumie taka armia nie mogła sama wiele zdziałać. Ale przecież Dol Amroth zostało dołączone do Gondoru, i tak powinno być na zawsze, więc naszym graczom długo nie zajęło wymyślenie mega-przegiętego komba w postaci mieszaniny piechoty Dol Amroth, Fontanek i Rangerów z Gondoru (którzy wtedy byli o jeden punkt tańsi), oczywiście zwieńczeniem tej armii był Imrahil. Bohater ten spełniał tak naprawdę dwie funkcje – sztandaru i bohatera, który po breaku utrzyma armię w ryzach. Przez jakiś czas na taką armię nie było mocnych, a połowa graczy posiadała lub marzyła o takiej formacji.

Gondorski klocek

W tym okresie pojawił się też klocek Morannonów (podręcznik Siege of Gondor). Co rozumiemy poprzez klocek? Armię w której zwykłym piechociarzem jest Ork z Morannonu i Trackersi. Można było grać w dwóch wariantach, pierwszy to Szaman plus Morki plus Trackersi. Drugi wariant to Szaman plus Morki plus Orki do wspierania plus Trackersi. Pierwsza opcja jak widać szła w jakość, druga w ilość. W roku 2005 zdecydowanie passe było robienie limitów na jednostki, więc Mordor na 90 jednostkach, w tym 30 Tackersach i 30 Morkach nie był czymś niezwykłym. Jeszcze teraz czasem można spotkać trochę mniej liczebne armie Mordoru w takim stylu, ale czy dziś ktoś kiedykolwiek napisał, że armia w tej konfiguracji to przegięcie, którego nie można pokonać? Nie! Większość graczy spokojnie radzi sobie z taką armią bez najmniejszego wysiłku.

Mordosrki klocek Morannonów

Gdy wyszła obecna edycja Władcy i zadomowiła się w umysłach graczy, a przy tym trendy stało się robienie limitów (choć sporych) na turniejach, często armie nazywane przegiętymi przestały być uznawane za takie. Posiadacze Isengardu przerzucali się na armie oparte na kuszach, które początkowo sprawiały sporo problemów, ale jak wiemy nikt nie krzyczał za bardzo, że nie da się tego pokonać. Gondor powoli stawał się średnią armią, szczególnie gdy odłączono od niego Dol Amroth, a Gandalf stał się nieco droższy niż poprzednio. Całkiem dobrze trzymali się Morannoni, trochę mniej liczebni, ale nadal byli uznawani za bardzo mocną armię, choć dla mordorskiego klocka pojawiła się alternatywa w postaci katapulty (której przegiętość wynikała z złego zrozumienia zasad), ale o tym trochę dalej. Mogło się więc wydawać, że nie ma już niezwykle mocnych armii ani mega mocnych modeli i wszystko się jakoś wyrównało, ale na horyzoncie pojawił się Shire w rękach Ezekiela.

Shire jak - mam nadzieję - większości wiadomo wyszedł jeszcze przed ukazaniem się obecnej edycji gry. Tylko co takie kurduple w sumie mogły zrobić? Powalczyć to to nie powalczy, mało się rusza do tego same metale i trzeba dużo tego kupić. W ogóle się nie opłaca! Większość z nas jednak przekonała się jaka siła tkwi w tej armii. Mało liczebni przeciwnicy nie sprawiali problemu Shire w walce, po prostu dochodziły ich resztki. Wtedy to się działo na forach, o Shire toczyła się istna wojna. I w sumie jak zwykle skończyła się niczym, bo ilu graczy dziś odnosi sukcesy Hobbitami? Z pewnością przyczyniło się to do wprowadzenia dość sporych limitów na jednostki oraz preferowanie scenariuszy w których Shire nie radzi sobie tak dobrze. Niemniej była to i jest jedna z najbardziej przegiętych armii jaka kiedykolwiek pojawiła się na turniejowych stołach, ale przegięta tylko w rękach bardzo dobrego gracza.

Obiecałem wrócić do Mordoru i katapulty. Tak złożona armia swego czasu była niezwykle silna choć w dużej mierze losowa. Jej siła wynikła głównie z błędu w rozumieniu zasad – przeoczono informacje, że pierwotnym celem katapulty może być tylko przeciwnik. Wyznaczano więc swoje jednostki jako cele, by mieć relatywnie większą szansę (2-5 na kości) na zniesienie pocisku na przeciwnika. Drugim powodem siły takiej rozpiski była kompletna nieumiejętność grania przeciwko maszynom oblężniczym tego typu. Gracze rozstawiali się tak aby każda jednostka oddalona była od siebie o 2''. Prowadzący armię Mordoru tylko czekał na to gdyż w ten sposób mógł bezpiecznie skoncentrować ostrzał swoich Trackersów w jednym punkcie, miał też jakieś 2 razy więcej czasu na ostrzał, bo tyle trwało ułożenie rozproszonych figurek w jakąś normalną formację nadającą się do walki, która wtedy była już tylko formalnością.

Mordorski klocek + Katapulta

Minęło trochę czasu, w sklepach pojawił się podręcznik The Two Towers. Wśród nowych modeli, które wyszły wraz z tym dodatkiem byli Rohan Outriders, którym na drugie imię – Kwintesencja Przegięcia (ładne, prawda?). Głupi błąd Szeryfów z Nottingham sprawił, że Królewski Sztandar Rohanu dzierżony przez Gamlinga dodaje Outraiderom Potęgę. W ten sposób za 10 punktów mamy świetnego łucznika dysponującego Potęgą. A gdy wystawimy ponad dwudziestu Outraiderów to mamy... dwudziestu świetnych łuczników. Ale by być sprawiedliwym trzeba przyznać, że większość osób popełnia ogromne błędy grając z Outraiderami i tylko z własnej winy ponosi tak kolosalne porażki.

Rohan Outriders

I doszliśmy wreszcie do obecnego przegięcia, czyli naszej kochanej Spieder Quenn o którą jakiś czas temu było sporo emocji, a i pewnie nadal jest ich wiele. Powiem szczerze, że jest to chyba najmniej przegięty model z wszystkich o których pisałem wyżej. Każda formacja, która kiedyś była uznawana za mega przegięcie, była kopiowana po stokroć częściej i odnosiła po stokroć większe sukcesy. Trzeba powiedzieć zdecydowanie, że jest to mocny model, ale w rękach doświadczonego gracza, a do tego trzeba mieć spore szczęście w kościach. Ale jak już ma się te czynniki w ręku, formacja SQ staje się wręcz samograjem. Lecz jak pokazuje przykład zbyt trudnym do grania by był kopiowany przez znaczącą liczbę graczy.

Napiszę jeszcze o dwóch modelach, które przez cztery lata mojej gry zawsze były wyklinane przez większość graczy. Są to Sauron i Gil-galad. Sauron, no cóż, każdy wie dlaczego. A Gil-galad za monstrualnie wielką wartość Walki. Oczywiście gdy gramy wyłącznie w systemie Dobro na Zło, to Gil-galad nie jest już tak dobrym bohaterem, bo Zło i tak przegrywa remisy z większością bohaterów Dobra. Jednak gdy gramy na Dobro Gil-galad może spokojnie konkurować z każdym bohaterem Dobra i bez trudu go pokonać wyłącznie dzięki wyższej wartości walki.

I to by było na tyle jeśli chodzi o moje wspominki dotyczące przegięć w już całkiem sporej historii LotR. Jak widać jakoś co rok pojawiały się nowe przegięcia. W pewnym okresie mieliśmy tyle „samograjów”, że grający „zwykłymi armiami” mogli się nie pojawiać na turnieju - ich miejsce było z góry znane. Na szczęście każde przegięcie wypiera nowe przegięcie lub ludzie po prostu uczą się z tym grać. I mam nadzieję, że tak pozostanie, bo dzięki temu jest co wspominać, jest o czym dyskutować i przede wszystkim mam o czym napisać.

Łukasz "Ismaril" Zarębski

PS. Artykuł ten dedykuję wszystkim osobom, które w LotRa grają już ponad cztery lata. :)

PS 2. I jeszcze coś by sobie przypomnieć jak to było gdy byliśmy młodzi i piękni, a na parkiecie królowała muzyka disco... ;)